زنگ زرد گندم با عامل Puccinia striiformis f. sp. tritici یکی از مهم ترین و مخرب ترین بیماری های گندم در بسیاری از مناطق ایران به شمار می رود که در سال های همه گیری موجب کاهش عملکرد محصول می گردد. مقاومت میزبانی، اقتصادی ترین روش مدیریت زنگ زرد است و مقاومت نسبی (نوعی مقاومت کمی) در مقایسه با دیگر مقاومت ها، مقاومت پایداری گزارش شده است. در این مطالعه، پارامترهای مقاومت نسبی (partial resistance) شامل ضریب آلودگی (CI)، شدت نهائی بیماری (FDS)، مقدار نسبی سطح زیر منحنی پیشرفت بیماری (rAUDPC) و نرخ آلودگی ظاهری (r) برای 24 ژنوتیپ گندم همراه با شاهد حساس طی دو سال زراعی از 1394 تا 1395 ارزیابی شدند. این مطالعه در ایستگاه تحقیقات کشاورزی آلاروق اردبیل تحت شرایط آلودگی طبیعی و مصنوعی انجام شد. آلودگی مصنوعی ژنوتیپ ها با استفاده از جمعیت نژادی زنگ زرد که دارای پرآزاری روی ژن های مقاومت Yr2، Yr6، Yr7، Yr9،-Yr17، Yr22، Yr23، Yr24، Yr25، Yr26، Yr27، YrA، Yr21، Yr31، Yr32وYrSU بود، انجام شد. واکنش گیاهچه ای نیز تحت شرایط مزرعه ای ارزیابی شد. نتایج ارزیابی ها برای پارامترهای مقاومت نشان داد که شش لاین در هر دو مرحله گیاهچه ای و گیاه کامل مقاوم بودند. یازده لاین در مرحله گیاهچه ای واکنش مقاومت ولی در مرحله گیاه کامل واکنش متوسط (MR, M, MS) یا حساسیت تا نیمه حساسیت (MSS) نشان دادند. هفت لاین (شماره های 1، 4، 7، 8، 9، 16، 22) در مرحله گیاهچه ای حساس ولی در مرحله گیاه کامل واکنش متوسط (MR, M, MS) نشان دادند. بنابراین این لاین ها با داشتن مقادیر پایین پارامترهای مختلف مقاومت به احتمال زیاد دارای درجات متفاوتی از مقاومت نسبی یا مقاومت گیاه کامل در درجه حرارت بالا (نوعی مقاومت غیر نژاد-اختصاصی یا پایدار) می باشند. تجزیه خوشه ای بر اساس واکنش گیاهچه ای و گیاه کامل، لاین ها را در گروه های مختلفی قرار داد که این حالت نیز بیانگر تنوع بالای لاین ها از نظر واکنش نسبت به بیماری زنگ زرد بود.

بیماری لکه قهوه ای جو با عامل قارچی Cochliobolus sativus از مهم ترین بیماری های جو است که سبب کاهش شدید عملکرد می شود. برای بررسی مکانیسم توارث مقاومت به بیماری، تلاقی دای آلل یکطرفه بین هفت ژنوتیپ جو انجام شد. والدین و F1 حاصل از تلاقی ها در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی با سه تکرار کشت شدند. با بروز اولین علائم بیماری صفت شدت بیماری یادداشت برداری و سپس 1AUDPC محاسبه گردید. مؤلفه های 2(D) و 3(H) نشان دادند هر دو اثر افزایشی و غالبیت در کنترل صفات مؤثرند. آلل های غالب منجر به کاهش صفت شدت بیماری و سبب افزایش مقاومت به بیماری لکه قهوه-ای شد. ژنوتیپ های 110/67، 352/283 و صحرا اثرات GCA منفی دارند و می توان از این ژنوتیپ ها به-عنوان والدین امیدبخش در برنامه های به نژادی جهت افزایش مقاومت به این بیماری بهره برد.

متن کامل این مقاله به زبان انگلیسی می باشد. لطفا برای مشاهده متن کامل مقاله به بخش انگلیسی مراجعه فرمایید.لطفا برای مشاهده متن کامل این مقاله اینجا را کلیک کنید.

مقاومت 72 ژنوتیپ از کلکسیون گندم بانک ژن گیاهی ملی ایران در مزرعه نسبت به بیماری زنگ زرد در سال زراعی 85-1384 در ساری و کرج مورد بررسی قرار گرفت. آزمایش در هر دو ناحیه در قالب طرح آگمنت اجرا شد و صفات تیپ آلودگی، شدت بیماری، سطح زیر منحنی توسعه بیماری (AUDPC) و ضریب آلودگی در سه نوبت به فاصله هفت روز یادداشت برداری شد. بر اساس نتایج آزمونt ، دو کانون آلودگی از نظر شدت بیماری (در ارزیابی اول و سوم)، نرخ آلودگی (اول، دوم و کل) ضریب آلودگی (اول و سوم) و AUDPC (دوم و کل) دارای اختلاف معنی دار بودند. در هر دو ناحیه، انحراف استاندارد صفات مقاومت با گذشت زمان افزایش نشان داد. در تجزیه خوشه ای اجزای مقاومت، صفت AUDPC در هر دو ناحیه ساری و کرج، در گروهی متمایز از سایر اجزای مقاومت قرار گرفت. تجزیه رگرسیون، ارتباط قوی صفت AUDPC با شدت بیماری، تیپ آلودگی و ضریب آلودگی را در هر دو ناحیه نشان داد. صفت نرخ آلودگی در مجموع در دو کانون آلودگی، وراثت پذیری عمومی بالاتری نسبت به سایر اجزای مقاومت داشت. نتایج آزمون مانتل برای تطابق ماتریس فاصله نمونه ها مبتنی بر اجزای مقاومت در دو ناحیه، به همراه سایر نتایج تحقیق حاکی از اهمیت هر یک از اجزای مقاومت نسبی، در ارزیابی واکنش نمونه های مورد بررسی نسبت به بیماری زنگ زرد بود. ژنوتیپ های مورد ارزیابی با استفاده از تجزیه خوشه ای مبتنی بر اجزای مقاومت به دو گروه حساس و دارای مقاومت نسبی تقسیم شدند.

1کم آبیاری (Deficit Irrigation) از روش های مدیریتی آبیاری است که به منظور افزایش کارایی مصرف آب مورد استفاده قرار می گیرد. در سال های اخیر با توجه به خاصیت سازگاری درونی گیاه با شرایط کم آبی روشی به عنوان آبیاری بخشی (Partial Root Drying) معرفی شده است. در این تحقیق میدانی (مزرعه ای) راه کارهای بهبود کارایی مصرف آب در کشت سویا بررسی شد. این آزمایش در چهار تیمار آبیاری شیاری شامل آبیاری کامل (درحد 100 درصد جبران نقصان رطوبتی خاک)، کم آبیاری سنتی درحد 75 و 50 درصد جبران نقصان رطوبتی خاک و آبیاری بخشی درحد50 درصد جبران نقصان رطوبتی خاک در سه تکرار در مزرعه پژوهشی دانشکده کشاورزی دانشگاه تهران واقع در کرج در سال 1387 انجام شد. مقادیر آبیاری درست درحد جبران نقصان رطوبتی خاک (تلفات ناچیز) اعمال شد. نتایج نشان داد که کارایی مصرف آب بین تیمار آبیاری بخشی (PRD) و تیمار کم آبیاری سنتی درحد 50% جبران نقصان رطوبتی خاک بر اساس آزمون چند دامنه دانکن در سطح 5% دارای اختلاف معنی داری است. کارایی مصرف آب در تیمار آبیاری بخشی (PRD) نسبت به تیمار کم آبیاری سنتی درحد 50 و 75 درصد جبران نقصان رطوبتی خاک و تیمار آبیاری کامل به ترتیب 3/48، 9/61 و 1/70 درصد افزایش یافت.

با توجه به شایع بودن بیماری سینوس پیلونیدال و عود بیماری در روش های متداول و به منظور مقایسه P.C (partial Closure)  و روش باز، این تحقیق در مراجعین به بیمارستان شهید مدرس در سال 78-1377 انجام گرفت. تحقیق به روش کارآزمایی بالینی بر روی 48 نفر بیمار انجام شد و بیماران به طور تصادفی به دو گروه شاهد و مورد تقسیم شدند. در گروه شاهد،جراحی بیماران با روش باز و به کار بردن رویه معمول انجام و در گروه مورد بیماران به طور سرپایی و با بیحسی و پس از برداشتن کیست یا سینوس، با بخیه لبه های زخم جلد و زیر جلد با سیلک صفر به طور Continuous بسته شد که نه تنها از خونریزی محل عمل جلوگیری کرده بلکه با این بخیه محل عمل محدود و در نتیجه ترشحات کمتر و پانسمان راحت تر خواهد بود وبرداشتن بخیه در روز پنجم که نسج گرانولاسیون تشکیل شده، یک نوع تبدیل روش بسته به باز می باشد و عوارض دیگر از جمله عفونت و عود کمتر خواهد بود. در گروه شاهد 24 نفر با متسط سن 27 و حداقل 18 و حداکثر 36 سال،20 نفر مرد و 4 نفر زن و در گروه مورد 24 نفر که 22 نفر مرد، 2 نفر زن با سن متوسط 31 و حداقل 16 و حداکثر 45 سال بوده، از این نظر و به لحاظ موقعیت، شکل ونوع سینوسها، گروه ها با هم مساوی بودند. سطح زخم در گروه شاهد حداقل 15 و حداکثر 25 میلیمتر، در گروه مورد حداقل 12 و حداکثر 18 میلیمتر بود. با مقایسه جراحی به روش P.C در مبتلایان به سینوس پیلونیدال با روش های متداول دیگر، این روش از عوارض کمتری برخوردار است.

کم آبیاری (Deficit Irrigation) از روش های مدیریتی آبیاری است که به منظور افزایش کارایی مصرف آب مورد استفاده قرار می گیرد. در سال های اخیر با توجه به خاصیت سازگاری درونی گیاه با شرایط کم آبی روشی به عنوان آبیاری بخشی (Partial Root Drying) معرفی شده است. در این تحقیق میدانی (مزرعه ای) راه کارهای بهبود کارایی مصرف آب در کشت سویا بررسی شد. این آزمایش در چهار تیمار آبیاری شیاری شامل آبیاری کامل (در حد 100 درصد جبران نقصان رطوبتی خاک)، کم آبیاری سنتی در حد 75 و 50 درصد جبران نقصان رطوبتی خاک و آبیاری بخشی در حد 50 درصد جبران نقصان رطوبتی خاک در سه تکرار در مزرعه پژوهشی دانشکده کشاورزی دانشگاه تهران واقع در کرج در سال 1387 انجام شد. مقادیر آبیاری درست در حد جبران نقصان رطوبتی خاک (تلفات ناچیز) اعمال شد. نتایج نشان داد که کارایی مصرف آب بین تیمار آبیاری بخشی (PRD) و تیمار کم آبیاری سنتی در حد %50 جبران نقصان رطوبتی خاک بر اساس آزمون چند دامنه دانکن در سطح %5 دارای اختلاف معنی داری است. کارایی مصرف آب در تیمار آبیاری بخشی (PRD) نسبت به تیمار کم آبیاری سنتی در حد 50 و 75 درصد جبران نقصان رطوبتی خاک و تیمار آبیاری کامل به ترتیب 48.3، 61.9 و 70.1 درصد افزایش یافت.